Ενδεικτική φωτογραφία ολικής έκλειψης Ηλίου από τις 8 Απριλίου 2024. Πίστωση εικόνας: NASA Glenn Research Center / NASA/GRC/Jordan Salkin.
Ο Αύγουστος του 2026 φέρνει δύο από τα σημαντικότερα αστρονομικά γεγονότα της χρονιάς μέσα σε λίγες ώρες. Στις 12 Αυγούστου μια ολική έκλειψη Ηλίου θα διασχίσει τμήματα της Αρκτικής και της Ευρώπης, ενώ τη νύχτα που ακολουθεί οι Περσείδες θα φτάσουν στο μέγιστό τους κάτω από έναν εξαιρετικά σκοτεινό ουρανό, καθώς την ίδια ημέρα έχουμε Νέα Σελήνη.
Για τον αναγνώστη στην Ελλάδα, όμως, χρειάζεται μια σημαντική διευκρίνιση: η ολικότητα δεν θα είναι ορατή από τη χώρα μας. Η Αθήνα δεν θα δει καθόλου την έκλειψη, επειδή ο Ήλιος θα έχει ήδη δύσει. Μόνο ένα πολύ μικρό τμήμα της δυτικής και βορειοδυτικής Ελλάδας θα προλάβει μια σύντομη και πολύ μικρή μερική έκλειψη, χαμηλά στον δυτικό ορίζοντα.
Αντίθετα, οι Περσείδες θα μπορούν να παρατηρηθούν από ολόκληρη την Ελλάδα, εφόσον ο ουρανός είναι καθαρός και το σημείο παρατήρησης βρίσκεται μακριά από έντονη φωτορύπανση.
Το βασικό μήνυμα: Από την Ελλάδα, το μεγάλο θέαμα θα είναι κυρίως οι Περσείδες τη νύχτα 12 προς 13 Αυγούστου. Για την ολική έκλειψη, οι περισσότεροι θα χρειαστεί να παρακολουθήσουν τη ζωντανή μετάδοση της NASA, η οποία αρχίζει στις 20:15 ώρα Ελλάδας.
Τι θα συμβεί στις 12 Αυγούστου 2026
Μια ολική έκλειψη Ηλίου συμβαίνει όταν η Σελήνη περάσει ακριβώς ανάμεσα στη Γη και στον Ήλιο και καλύψει πλήρως τον φωτεινό ηλιακό δίσκο για τους παρατηρητές που βρίσκονται μέσα στη στενή ζώνη της ολικότητας.
Σύμφωνα με τη NASA, η ζώνη ολικότητας στις 12 Αυγούστου 2026 θα περάσει από τη βόρεια Ρωσία, τη Γροιλανδία, την Ισλανδία, τον Βόρειο Ατλαντικό, την Ισπανία και ένα πολύ μικρό τμήμα της βορειοδυτικής Πορτογαλίας. Σε μεγάλο μέρος της διαδρομής η ολικότητα θα διαρκέσει λιγότερο από δύο λεπτά, ενώ κοντά στο κέντρο της ζώνης θα παραμείνει κάτω από δυόμισι λεπτά.
Σε πολλές άλλες περιοχές του βόρειου ημισφαιρίου θα φανεί μόνο μερική έκλειψη. Στην ηπειρωτική Ευρώπη το φαινόμενο θα εξελιχθεί αργά το απόγευμα ή το βράδυ, με αποτέλεσμα σε αρκετές περιοχές ο Ήλιος να δύσει ενώ παραμένει μερικώς καλυμμένος.
Πού θα είναι ορατή η ολική έκλειψη
Για να δει κάποιος την πλήρη κάλυψη του Ήλιου, πρέπει να βρίσκεται μέσα στη στενή διαδρομή της σκιάς της Σελήνης. Οι βασικές περιοχές είναι:
- τμήματα της βόρειας Ρωσίας,
- η ανατολική Γροιλανδία,
- τμήματα της Ισλανδίας,
- ο Βόρειος Ατλαντικός,
- η βόρεια και βορειοανατολική Ισπανία,
- μια πολύ μικρή περιοχή στη βορειοδυτική Πορτογαλία.
Στην Ισπανία και στη βορειοδυτική Πορτογαλία η ολικότητα θα συμβεί αργά το βράδυ, λίγο πριν από τη δύση του Ήλιου. Αυτό δημιουργεί εντυπωσιακές συνθήκες, αλλά και πρακτικές δυσκολίες: ο Ήλιος θα βρίσκεται πολύ χαμηλά, επομένως απαιτείται απολύτως καθαρός δυτικός ορίζοντας.
Τι θα φανεί από την Ελλάδα
Η εικόνα για την Ελλάδα είναι πολύ διαφορετική από εκείνη της Ισπανίας ή της Ισλανδίας. Η ολικότητα δεν θα είναι ορατή από κανένα σημείο της χώρας.
Τα διαθέσιμα τοπικά δεδομένα δείχνουν ότι μόνο το δυτικό και βορειοδυτικό άκρο θα προλάβει ένα πολύ μικρό τμήμα της μερικής φάσης ακριβώς πριν από τη δύση. Στην Αθήνα η έκλειψη δεν θα είναι ορατή.
| Περιοχή | Έναρξη | Μέγιστο | Λήξη | Τι θα φανεί |
|---|---|---|---|---|
| Αθήνα | — | — | — | Δεν είναι ορατή, επειδή ο Ήλιος έχει δύσει. |
| Κέρκυρα | 20:33 | 20:37 | 20:40 | Πολύ μικρή μερική έκλειψη, με μέγεθος περίπου 0,076. |
| Ιωάννινα | 20:33 | 20:35 | 20:36 | Εξαιρετικά μικρή μερική έκλειψη, με μέγεθος περίπου 0,033. |
Οι ώρες είναι τοπικές, σε θερινή ώρα Ελλάδας. Επειδή το φαινόμενο θα συμβεί με τον Ήλιο σχεδόν επάνω στον ορίζοντα, ακόμη και ένα χαμηλό βουνό, κτίριο, σύννεφο ή στρώμα ατμοσφαιρικής θολότητας μπορεί να αποκρύψει πλήρως τη θέα.
Μην περιμένετε θεαματική εικόνα από την Ελλάδα: ακόμη και στα Ιόνια νησιά και στην Ήπειρο θα φαίνεται μόνο ένα πολύ μικρό «δάγκωμα» στην άκρη του Ήλιου για λίγα λεπτά. Το κύριο γεγονός θα είναι η ζωντανή μετάδοση από τη ζώνη ολικότητας.
Πώς θα δείτε τη ζωντανή μετάδοση της NASA
Η NASA έχει ανακοινώσει ότι θα μεταδώσει ζωντανά την έκλειψη από τις 13:15 ώρα Ανατολικής Ακτής ΗΠΑ, δηλαδή από τις 20:15 ώρα Ελλάδας, στις 12 Αυγούστου.
Η μετάδοση θα είναι διαθέσιμη μέσω της επίσημης υπηρεσίας NASA Live. Είναι η πιο αξιόπιστη επιλογή για τους περισσότερους κατοίκους της Ελλάδας, καθώς θα προσφέρει εικόνα από περιοχές που βρίσκονται μέσα στη ζώνη ολικότητας.
Οι Περσείδες του 2026: πότε είναι το μέγιστο
Οι Περσείδες είναι ενεργές από τις 17 Ιουλίου έως τις 24 Αυγούστου. Το επίσημο μέγιστο για το 2026 προβλέπεται στις 13 Αυγούστου, από τις 02:00 έως τις 04:00 UTC, δηλαδή από τις 05:00 έως τις 07:00 ώρα Ελλάδας.
Η ευρύτερη περίοδος του παραδοσιακού μέγιστου εκτείνεται από αργά το βράδυ της 12ης Αυγούστου έως το πρωί της 13ης. Για την Ελλάδα, η πρακτικότερη επιλογή είναι να ξεκινήσει η παρατήρηση από τις 22:00–23:00 της 12ης Αυγούστου και να συνεχιστεί όσο πιο κοντά γίνεται στην αυγή.
Η Νέα Σελήνη στις 12 Αυγούστου σημαίνει ότι δεν θα υπάρχει έντονο σεληνόφως για να «ξεπλένει» τους πιο αμυδρούς μετεωρίτες. Γι’ αυτό οι συνθήκες χαρακτηρίζονται εξαιρετικές, εφόσον φυσικά ο καιρός είναι καθαρός.
Πόσους μετεωρίτες μπορεί να δει κάποιος
Ο κατάλογος της International Meteor Organization δίνει για τις Περσείδες θεωρητικό ZHR 100. Το ZHR, όμως, δεν είναι ο αριθμός που θα δει υποχρεωτικά ένας άνθρωπος μέσα σε μία ώρα. Είναι ένας τυποποιημένος θεωρητικός ρυθμός για ιδανικές συνθήκες, με το ακτινοβόλο σημείο στο ζενίθ και πολύ σκοτεινό ουρανό.
Στην πράξη, ο ορατός αριθμός είναι συνήθως χαμηλότερος και εξαρτάται από:
- τη φωτορύπανση,
- τη διαύγεια της ατμόσφαιρας,
- τα σύννεφα και την υγρασία,
- το πόσο ανοιχτός είναι ο ορίζοντας,
- την ώρα παρατήρησης,
- τον χρόνο που έχουν τα μάτια για να προσαρμοστούν στο σκοτάδι.
Η IMO επισημαίνει επίσης ότι η βασική δραστηριότητα το 2026 ενδέχεται να είναι χαμηλότερη από τον συχνά αναφερόμενο θεωρητικό αριθμό. Επομένως, τίτλοι που υπόσχονται «100 πεφταστέρια την ώρα από παντού» δεν είναι ακριβείς.
Γιατί εμφανίζονται οι Περσείδες
Οι Περσείδες δημιουργούνται όταν η Γη διασχίζει το ρεύμα σκόνης και μικρών σωματιδίων που έχει αφήσει πίσω του ο κομήτης 109P/Swift–Tuttle.
Όταν αυτά τα σωματίδια εισέρχονται στην ατμόσφαιρα με ταχύτητα περίπου 59 χιλιομέτρων το δευτερόλεπτο, θερμαίνουν τον αέρα γύρω τους και παράγουν τις σύντομες φωτεινές γραμμές που αποκαλούμε μετεωρίτες ή, στην καθημερινή γλώσσα, «πεφταστέρια».
Το όνομα «Περσείδες» προέρχεται από τον αστερισμό του Περσέα, επειδή οι τροχιές των μετεωριτών φαίνονται να συγκλίνουν σε μια περιοχή κοντά σε αυτόν. Οι μετεωρίτες, όμως, μπορούν να εμφανιστούν σε οποιοδήποτε σημείο του ουρανού.
Πώς να παρατηρήσετε σωστά τις Περσείδες
- Απομακρυνθείτε από την πόλη. Βρείτε σκοτεινή περιοχή χωρίς έντονα φώτα, με ανοιχτό ορίζοντα.
- Ξεκινήστε μετά τις 22:00–23:00. Η δραστηριότητα συνήθως βελτιώνεται όσο περνούν οι ώρες και κορυφώνεται πριν από την αυγή.
- Δώστε στα μάτια σας 30 λεπτά. Αποφύγετε φωτεινές οθόνες και φακούς λευκού φωτός.
- Μην κοιτάζετε μόνο τον Περσέα. Στρέψτε το βλέμμα σε μεγάλο τμήμα του ουρανού, περίπου 40–60 μοίρες μακριά από το ακτινοβόλο σημείο.
- Καθίστε ή ξαπλώστε. Μια ανακλινόμενη καρέκλα ή ένα στρώμα μειώνει την κούραση του αυχένα.
- Ντυθείτε κατάλληλα. Ακόμη και τον Αύγουστο, σε ορεινές ή υπαίθριες περιοχές η θερμοκρασία μπορεί να πέσει σημαντικά πριν από την αυγή.
Ασφάλεια κατά την παρατήρηση της έκλειψης
Στην Ελλάδα η έκλειψη θα είναι μόνο μερική, όπου είναι ορατή. Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει καμία στιγμή κατά την οποία είναι ασφαλές να κοιτάξει κάποιος τον Ήλιο χωρίς ειδική προστασία.
- Χρησιμοποιήστε μόνο ειδικά γυαλιά ηλιακής παρατήρησης που συμμορφώνονται με το πρότυπο ISO 12312-2.
- Τα κοινά γυαλιά ηλίου, όσο σκούρα κι αν είναι, δεν προστατεύουν.
- Μην χρησιμοποιείτε ακτινογραφίες, φωτογραφικά φιλμ, καπνισμένο γυαλί ή αυτοσχέδια φίλτρα.
- Κιάλια, τηλεσκόπια και φωτογραφικές μηχανές χρειάζονται ειδικό ηλιακό φίλτρο τοποθετημένο μπροστά από τα οπτικά.
- Μην κοιτάζετε μέσα από κιάλια ή τηλεσκόπιο φορώντας απλώς γυαλιά έκλειψης. Η συγκεντρωμένη ακτινοβολία μπορεί να προκαλέσει άμεση σοβαρή βλάβη.
Ασφαλής εναλλακτική: Αν δεν διαθέτετε πιστοποιημένο εξοπλισμό, χρησιμοποιήστε έμμεση προβολή με pinhole projector ή παρακολουθήστε τη ζωντανή μετάδοση της NASA.
Ένα πρακτικό πρόγραμμα για την Ελλάδα
20:15 – Ζωντανή μετάδοση της NASA
Συνδεθείτε στη NASA Live για εικόνα από τη ζώνη ολικότητας. Αν βρίσκεστε στην Κέρκυρα ή στα δυτικά της Ηπείρου και έχετε απολύτως καθαρό δυτικό ορίζοντα, μπορείτε παράλληλα να ελέγξετε αν φαίνεται η πολύ μικρή μερική φάση λίγο πριν από τη δύση.
22:00–23:00 – Έναρξη παρατήρησης Περσείδων
Επιλέξτε σκοτεινή περιοχή και αφήστε τα μάτια να προσαρμοστούν. Ο Περσέας ανεβαίνει σταδιακά και η πιθανότητα παρατήρησης αυξάνεται.
Μεσάνυχτα έως 04:30 – Καλύτερο πρακτικό διάστημα
Για τους περισσότερους παρατηρητές αυτό είναι το καλύτερο ισοζύγιο ανάμεσα σε σκοτεινό ουρανό, αυξημένο ύψος του ακτινοβόλου και ρεαλιστική ώρα παραμονής στην ύπαιθρο.
05:00–07:00 – Προβλεπόμενο επίσημο μέγιστο
Το θεωρητικό μέγιστο φτάνει στις ώρες πριν και γύρω από την αυγή. Η παρατήρηση θα περιοριστεί σταδιακά καθώς φωτίζει ο ανατολικός ουρανός.
Συχνά λάθη και μύθοι
«Η ολική έκλειψη θα φανεί από όλη την Ευρώπη»
Όχι. Μεγάλο μέρος της Ευρώπης θα δει μερική έκλειψη, αλλά η ολικότητα περιορίζεται σε μια στενή ζώνη που περνά από την Ισλανδία, την Ισπανία και λίγες ακόμη περιοχές.
«Η Αθήνα θα δει έστω μια μικρή μερική έκλειψη»
Όχι. Τα τοπικά δεδομένα δείχνουν ότι η έκλειψη δεν είναι ορατή από την Αθήνα, επειδή ο Ήλιος θα έχει δύσει.
«Οι Περσείδες φαίνονται μόνο προς τον αστερισμό του Περσέα»
Όχι. Οι τροχιές τους φαίνονται να ξεκινούν από εκεί, αλλά οι φωτεινές γραμμές μπορούν να εμφανιστούν σε οποιοδήποτε τμήμα του ουρανού.
«Θα δω σίγουρα 100 μετεωρίτες την ώρα»
Όχι. Το ZHR 100 είναι θεωρητικός τυποποιημένος ρυθμός. Ο πραγματικός αριθμός εξαρτάται από το σημείο, την ώρα, τη φωτορύπανση, τη διαύγεια και τη δραστηριότητα του ρεύματος.
«Τα πολύ σκούρα γυαλιά ηλίου αρκούν για την έκλειψη»
Όχι. Τα γυαλιά ηλίου δεν είναι ασφαλή για άμεση παρατήρηση του Ήλιου. Απαιτείται ειδικό πιστοποιημένο φίλτρο ηλιακής παρατήρησης.
Συχνές ερωτήσεις
Ποια ημέρα πρέπει να παρατηρήσουμε τις Περσείδες;
Η καλύτερη νύχτα είναι από την Τετάρτη 12 προς την Πέμπτη 13 Αυγούστου 2026. Η παρατήρηση μπορεί να αρχίσει μετά τις 22:00–23:00 και να συνεχιστεί έως την αυγή.
Χρειάζονται τηλεσκόπιο ή κιάλια για τις Περσείδες;
Όχι. Το γυμνό μάτι είναι καλύτερο, επειδή προσφέρει πολύ μεγαλύτερο οπτικό πεδίο. Τα κιάλια και τα τηλεσκόπια περιορίζουν το τμήμα του ουρανού που βλέπετε.
Από πού στην Ελλάδα θα φαίνεται καλύτερα η βροχή διαττόντων;
Από οποιαδήποτε σκοτεινή περιοχή με καθαρό ουρανό και ανοιχτό ορίζοντα. Ορεινά σημεία, παραλίες και αγροτικές περιοχές μακριά από πόλεις είναι συνήθως καλύτερες επιλογές, αρκεί να είναι ασφαλείς και εύκολα προσβάσιμες.
Θα φανούν οι Περσείδες μέσα από την πόλη;
Μπορεί να φανούν οι πιο φωτεινοί μετεωρίτες, αλλά η φωτορύπανση κρύβει μεγάλο μέρος της δραστηριότητας. Η μετακίνηση σε σκοτεινότερο σημείο κάνει πολύ μεγάλη διαφορά.
Τι γίνεται αν έχει σύννεφα;
Τα σύννεφα μπορούν να εμποδίσουν πλήρως τόσο την έκλειψη όσο και τις Περσείδες. Ελέγξτε την πρόγνωση λίγες ώρες πριν και, αν είναι ασφαλές και πρακτικό, εξετάστε κοντινή εναλλακτική τοποθεσία.
Η φωτογραφία της NASA δείχνει την έκλειψη του 2026;
Όχι. Είναι ενδεικτική φωτογραφία ολικής έκλειψης από τις 8 Απριλίου 2024 και χρησιμοποιείται για να παρουσιάσει το είδος του φαινομένου. Η έκλειψη της 12ης Αυγούστου 2026 δεν έχει ακόμη συμβεί κατά τον χρόνο δημοσίευσης του άρθρου.
Πηγές και χρόνος ενημέρωσης
Τελευταία ενημέρωση: 2 Αυγούστου 2026.
- NASA – Total Solar Eclipse on August 12, 2026
- NASA – What’s Up: August 2026 Skywatching Tips
- NASA – Eclipse Viewing Safety
- International Meteor Organization – 2026 Meteor Shower Calendar
- Timeanddate – Η έκλειψη της 12ης Αυγούστου 2026 στην Ελλάδα
- Timeanddate – Ορατότητα από την Αθήνα
- Timeanddate – Ορατότητα από την Κέρκυρα
- Timeanddate – Ορατότητα από τα Ιωάννινα
- NASA – Images and Media Usage Guidelines
- NASA Image Library – Φωτογραφία ολικής έκλειψης GRC-2024-C-02639
Δείτε επίσης: Η πιο σύντομη μέρα του 2026: Γιατί η Γη γυρίζει πιο γρήγορα
Η άποψή σας έχει αξία
Μοιραστείτε τη γνώμη σας για το άρθρο και συμβάλετε σε έναν χρήσιμο, τεκμηριωμένο και πολιτισμένο διάλογο.
- Σεβασμός στους συνομιλητές
- Σχόλια σχετικά με το θέμα
- Χωρίς προσβολές ή προσωπικά δεδομένα
Δεν υπάρχουν σχόλια
Δημοσίευση σχολίου